Thứ Hai, 20 tháng 10, 2014

Học nghề - lựa chọn thời thượng

Không ít học sinh, phụ huynh xem học nghề là hướng đi “cực chẳng đã”, là phương án bất đắc dĩ khi cổng giảng đường khép lại. Tuy nhiên, nhờ đầu ra rộng mở và thu nhập ổn định, nhiều bạn trẻ đã thay đổi cách nhìn, chọn học nghề để lập nghiệp.

Học viên học sửa chữa smartphone tại CPS Việt Nam - Ảnh: Người Lao Động

Theo nhiều chuyên gia, hiện nay, nhiều sinh viên tốt nghiệp ĐH-CĐ ra trường không tìm được việc làm đúng chuyên môn, trong khi người học nghề rất dễ tìm việc làm với mức lương phù hợp.

Mặt khác, theo thống kê hàng năm của Bộ LĐ-TB-XH, tỉ lệ học sinh, sinh viên học nghề tìm được việc làm đúng chuyên môn khi ra trường luôn đạt trên 85%.

Cơ hội việc làm không chỉ rộng mở, thu nhập của người học nghề cũng không kém cạnh cử nhân, họ có cuộc sống ổn định, thậm chí là làm giàu với nghề.

Người Lao Động dẫn lời ông Dương Đức Lân, Tổng Cục trưởng Tổng cục Dạy nghề thuộc Bộ LĐ-TB-XH, cho biết: Học viên tốt nghiệp trường nghề ra trường đi làm có mức lương bình quân là 5 - 7 triệu đồng/tháng, có em mức lương lên đến gần 10 triệu đồng/tháng.

Đặt biệt, anh Đào Tấn Minh, kỹ thuật viên sửa chữa điện thoại di động ở hệ thống Viễn Thông A, phân khúc smartphone, thu nhập 12 triệu đồng/tháng.

Một số bạn trẻ hiện nay vẫn chọn nghề nghiệp theo một lối mòn của tư duy, đó là: Sau khi tốt nghiệp Trung học phổ thông (THPT) thì bằng mọi giá phải thi bằng được vào Đại học, Cao đẳng (ĐH-CĐ), bất kể khả năng của mình đến đâu, cơ hội việc làm sau khi ra trường như thế nào...
Trong khi đó, theo thống kê của Bộ GD&ĐT, mỗi năm, chỉ có khoảng 40% thí sinh đủ điều kiện bước qua cổng trường ĐH - CĐ. Điều này gây tốn kém cho cả gia đình và xã hội, mặc dù đó là nguyện vọng rất chính đáng của các bạn trẻ.

Học viên đang học Sửa chữa ĐTDĐ tại HPCOM Vietnam – Ảnh: Như Quỳnh

Theo tìm hiểu của người viết, thị trường lao động Việt Nam đang chuyển hướng rất nhanh. Các nhà tuyển dụng chú trọng nhiều hơn đến kỹ năng làm việc, hiệu quả công việc. hơn là đặt nặng vào bằng cấp, nơi tốt nghiệp của người học. Một thực tế khác, nhiều người học ĐH - CĐ sau khi tốt nghiệp một vài năm, vẫn loay hoay tìm việc làm, trong khi đó, người học nghề nhanh chóng tìm được việc làm phù hợp, với mức thu nhập khá cao.

Nhiều bạn trẻ rất thức thời, họ nhận diện nhanh xu thế phát triển của thời đại và chọn ngay cho mình một nghề để phát triển sự nghiệp.

Ngay sau khi tốt nghiệp THPT tại thành phố Đà Lạt, bạn Thanh Trang đã khăn gói đến Tp.Hồ Chí Minh, chọn học nghề sửa chữa Điện thoại di động (ĐTDĐ). Sáu tháng sau, Trang đã có ngay việc làm với mức thu nhập khởi điểm 5 triệu đồng/tháng. Đến nay, sau 2 năm làm việc, mỗi tháng Trang Thu nhập từ 8 – 10 triệu đồng. Khi được hỏi: “Vì sao Trang chọn học nghề này?”, Trang cười rất hồn nhiên: “Điện thoại di động là sản phẩm công nghệ cao, có khoảng 2,5 – 3 tỷ người dùng trên thế giới, chiểm khoảng 50% dân số, vì vậy em nghĩ rất khó thất nghiệp khi theo nghề này”.


Tương tự, anh Xuân Thành ở Quận 12, Tp. Hồ Chí Minh, sau khi hoàn tất khóa Kỹ thuật viên sửa chữa điện thoại di động chuyên nghiệp đã mở Trung tâm Sửa chữa – Bảo hành ĐTDĐ tại Quận 12. Sau 5 năm, nay đã là ông chủ của một doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực Sửa chữa – Bảo hành ĐTDĐ với gần 30 nhân viên, hoạt động khá hiệu quả.
Anh Xuân Thành tâm sự: “Khi chưa có điều kiện thuận lợi, mình chọn giải pháp học nghề, để dễ có việc làm, có thu nhập, mặt khác vừa tiết kiệm chi phí, thời gian vừa có cơ hội tích lũy kinh nghiệm. Bây giờ, nếu muốn, mình sẽ học đại học để phục vụ cho công việc quản lý vẫn chưa muộn…”.
Hiện có khá nhiều trung tâm đào tạo nghề dạy Sửa chữa Điện thoại di động. HPCOM Vietnam là một trong những đơn vị đào tạo Kỹ thuật sửa chữa ĐTDĐ theo tiêu chuẩn quốc tế, có uy tín tại Việt Nam hiện nay.

Chủ Nhật, 19 tháng 10, 2014

Học nghề: hướng đi mới để thành công

Tâm lý mặc cảm, e ngại khi học nghề tồn tại như thực tế phổ biến trong xã hội. Không ít thí sinh, phụ huynh xem học nghề là hướng đi “cực chẳng đã”, là phương án bất đắc dĩ khi cổng giảng đường khép lại. Tuy nhiên, nhờ đầu ra rộng mở và thu nhập ổn định, nhiều bạn trẻ đã thay đổi cách nhìn, chọn học nghề để lập nghiệp.

Ông Nguyễn Quốc Cường - Chuyên viên tuyển sinh cơ quan đại diện Bộ GD-ĐT tại TPHCM cho rằng: Mọi con đường học hành đều chỉ hướng đến một mục tiêu duy nhất: Ra trường có việc làm, sử dụng kiến thức đã được trang bị để làm giàu cho bản thân, gia đình và đất nước. Học nghề dạy sửa chữa điện thoại  là một con đường như thế.


Học viên học sửa chữa smartphone tại HPCOM Việt Nam

Cũng theo ông Cường, nhà tuyển dụng luôn muốn tuyển người lao động thành thạo tay nghề, có thể vào “guồng” làm việc ngay mà không cần đào tạo lại. Và lợi thế đối với người học nghề là được thực hành nhiều. Khi tốt nghiệp bất kỳ một ngành nghề nào, việc thành thạo tay nghề là lợi thế để ghi điểm với doanh nghiệp. Đây là lý do khiến đầu ra của người học nghề luôn rộng mở”.

Ông Trần Anh Tuấn - Phó giám đốc Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và Thông tin thị trường lao động TP.HCM (Falmi) thuộc Sở LĐTBXH TP HCM cho biết: Hiện nay, nhiều sinh viên tốt nghiệp ĐH-CĐ ra trường không tìm được việc làm đúng chuyên môn, trong khi người học nghề rất dễ tìm việc làm với mức lương phù hợp. Theo khảo sát của Falmi, khoảng 100.000 doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng, chỉ tiêu tuyển dụng nhân lực có trình độ ĐH-CĐ của các doanh nghiệp chỉ chiếm gần 25%, còn lại là tuyển dụng lao động kỹ thuật có trình độ tay nghề.

Mặt khác, theo thống kê hàng năm của Bộ LĐTBXH: Tỉ lệ học sinh, sinh viên học nghề tìm được việc làm đúng chuyên môn khi ra trường luôn đạt trên 85%.

Cơ hội việc làm không chỉ rộng mở, thu nhập của người học nghề cũng không kém cạnh cử nhân, họ có cuộc sống ổn định, thậm chí là làm giàu với nghề. Ông Dương Đức Lân - Tổng Cục trưởng Tổng cục Dạy nghề thuộc Bộ LĐTBXH, cho biết: Học viên tốt nghiệp trường nghề ra trường đi làm có mức lương bình quân là 5 - 7 triệu đồng/tháng, có em mức lương lên đến gần 10 triệu đồng/tháng".

Anh Đào Tấn Minh, Kỹ thuật viên sửa chữa điện thoại di động ở hệ thống Viễn Thông A cho hay: Sau tốt nghiệp THPT, anh không thi ĐH mà chọn học nghề. Sau khi tự tìm hiểu, anh học khóa chữa điện thoại di động tại HPCOM Việt Nam. Tốt nghiệp, tôi xin làm nhân viên bảo hành cho hệ thống Viễn Thông A. Sau 2 năm làm việc, hiện nay anh chuyển sang phân khúc cao hơn – Smartphone với thu nhâp 12 triệu/tháng. Ngày trước, tôi vốn rất tự ti vì mình học nghề, nhưng suy cho cùng, học gì thì cũng chỉ để làm việc kiếm tiền. Với cuộc sống ổn định hiện tại, tôi chưa bao giờ thấy thất vọng, hối tiếc vì quyết định khi xưa”.

Mong có thêm nghề, thêm việc

Là xã thuần nông, nhưng sản xuất nông nghiệp ở xã Kim Quan, huyện Thạch Thất gặp nhiều khó khăn, đời sống của người dân còn rất chật vật. Thiếu việc làm, lao động trên địa bàn xã phải lăn lội với nhiều nghề để mưu sinh…

Muôn nẻo mưu sinh

Vụ đông năm nay, nhiều hộ ở Kim Quan bỏ ruộng bởi còn đợi địa phương dồn điền, đổi thửa nên con số lao động trong độ tuổi, có sức khỏe nhưng thiếu việc làm ngày càng nhiều thêm. Chủ tịch Hội Nông dân xã Kim Quan phân trần: Ở Kim Quan, đại đa số hộ gia đình chỉ thuần túy làm ruộng nhưng diện tích canh tác lại hạn chế, mỗi khẩu chỉ chưa đầy một sào. Năm nay, năng suất lúa cả hai vụ xuân và mùa đều giảm sút, tính trung bình chỉ đạt 40-45 tạ/ha, nếu tính công sức bỏ ra chăm sóc và đầu tư giống, công cày bừa… thì coi như lỗ vốn. Đời sống người dân đã khó lại càng khó hơn. Hầu hết thanh niên trong độ tuổi lao động phải rời làng đi làm thuê tại các làng nghề lân cận như Phùng Xá, Hữu Bằng...

Học viên tại lớp đào tạo nghề dạy sửa chữa điện thoại ở xã Kim Quan.

Anh Lê Hữu Phước, nhà ở thôn 7, gia đình có 10 khẩu ăn hiện đang canh tác 7 sào ruộng, cho biết: "Thời gian nông nhàn, bản thân tôi làm thêm nghề mộc để có thêm thu nhập nhưng hiện bố, mẹ và cả vợ tôi đang rất cần làm thêm mà vẫn chưa tìm được việc gì phù hợp". Gia đình anh Đỗ Mạnh Tuấn ở thôn 10 cũng trong hoàn cảnh tương tự. "Nhà có 6 khẩu ăn, hiện đang canh tác 6 sào ruộng, thời gian nông nhàn thì xuống làng nghề Hữu Bằng ở xã bên để làm mộc thuê. Tuy nhiên, việc không đều, mỗi tháng chỉ làm được 10-20 ngày công, còn lại chơi không" - Anh Tuấn than phiền.

Theo Chủ tịch UBND xã Kim Quan Đỗ Văn Hậu, xã có 11 thôn với khoảng 8.000 nhân khẩu. Ngoài vài chục hộ ở các thôn 2, 3, 5 có nghề sản xuất gạch đá ong truyền thống và khoảng trên 100 hộ dân khác có nghề làm mộc, còn lại chủ yếu trông vào nông nghiệp. Hiện lao động thiếu việc làm trên địa bàn xã lên tới 2.000 người.

"Cấy nghề" về làng

Thiếu việc làm, những lớp học nghề cho lao động nông thôn được mở ra đã thu hút được sự quan tâm của người dân. Chúng tôi có mặt ở Kim Quan khi lớp học hàn đang diễn ra tại Nhà văn hóa thôn 5, chứng kiến hàng chục học viên đang chăm chú với tiết thực hành. Tham gia lớp học, mỗi người đều mang trong mình một dự định cho tương lai: Người học nghề để đi xuất khẩu lao động, người muốn có nghề trong tay để đi xin việc tại các xưởng sản xuất cơ kim khí trên địa bàn, có người lại mong có nghề để mở cơ sở sản xuất tại gia đình... Mỗi người một ước mơ, tuy nhỏ song nếu thành hiện thực sẽ giúp những gia đình ở vùng nông thôn có công ăn việc làm và thu nhập ổn định hơn so với chỉ nông nghiệp thuần túy vốn nhọc nhằn và thu nhập thấp. Chủ tịch Hội Nông dân xã Cấn Xuân Tuyển cho biết, theo chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn, Hội Nông dân xã phối hợp với Trường Cao đẳng nghề Trần Hưng Đạo tổ chức lớp học nghề cơ, kim khí với 32 học viên tham gia. Lớp học đã khai giảng được 2 tháng, chỉ còn một tháng nữa là hoàn thành, đây lại là thời gian thực hành nhiều nên học viên rất háo hức. Sau khóa học, nếu đạt yêu cầu, học viên sẽ được cấp thẻ nghề" - Ông Tuyển cho biết. Trước đó, cũng trong chương trình này, xã Kim Quan đã tổ chức dạy nghề mây giang đan cho 30 học viên. Đến nay, nghề đã mở rộng ra 50 hộ gia đình trong xã. Tuy mức thu nhập từ nghề này còn hạn chế, chỉ với 50-60 nghìn đồng/ngày/người song với nhiều gia đình đã góp phần giúp bữa ăn bớt đi phần đạm bạc.

Ông Nguyễn Hoàng Anh, Trưởng phòng LĐ-TB&XH huyện Thạch Thất cho biết, tại xã Kim Quan, việc dạy nghề mây giang đan đã có liên kết với các cơ sở sản xuất tại xã Thạch Xá. Người học nghề sẽ được cung cấp nguyên liệu, mẫu mã và được thu mua toàn bộ sản phẩm nên yên tâm theo nghề... Mặc dù vẫn còn nhiều khó khăn, song một số nghề mới đưa về Kim Quan đã tạo nên những tín hiệu vui, giúp người nông dân giảm bớt khó khăn trong cuộc sống.

Quay lưng với học nghề

Sau 3 năm, công tác dạy nghề cho lao động nông thôn vẫn gập ghềnh trắc trở khi chương trình đào tạo, bộ máy quản lý còn nhiều thiếu sót…

"Chương trình đào tạo nghề dạy sửa chữa điện thoại cho lao động nông thôn được kỳ vọng là giải pháp quan trọng để giải quyết nhu cầu việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân. Dù vậy, chương trình vẫn còn nhiều bất cập khi tỉ lệ lao động “sống” được với nghề còn quá thấp”. Ông Trần Đức Lai, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, nhận xét như vậy tại hội nghị tập huấn tuyên truyền đào tạo nghề cho lao động nông thôn do Bộ Thông tin và Truyền thông tổ chức mới đây.

Nghịch lý cung - cầu ở vùng xa

Ông Lai dẫn chứng một số tỉnh, thành vướng phải trường hợp “nơi học không hết, chỗ lần chẳng ra”. Các nghề như điện tử, tin học, cơ khí… hầu như không có người học vì nông thôn ít có nhu cầu sử dụng lao động phi nông nghiệp.

L ao động nông thôn ở huyện Bình Chánh, TP HCM học nghề cơ khí
Ông Đào Trọng Độ, Phó Vụ trưởng Vụ Dạy nghề thường xuyên (trực thuộc Tổng cục Dạy nghề, Bộ LĐ-TB-XH) cho biết có địa phương ở tỉnh Cao Bằng chỉ có 100 xe máy nhưng lại huy động 35 người học nghề sửa chữa xe gắn máy. Việc dạy tin học tại tỉnh này cũng được đánh giá chưa hiệu quả. Người học nghề không thể thành thạo vi tính sau 3 tháng theo học. Trái lại, người trồng lúa chỉ cần tập huấn 2 tuần về 2 kỹ năng quan trọng là phát hiện sớm sâu bệnh và kỹ thuật sơ chế sản phẩm nhưng các địa phương lại tổ chức cho nông dân học trong 3 tháng về những kiến thức họ đã có kinh nghiệm, như chọn giống, thủy lợi…

Theo thống kê của Tổng cục Dạy nghề, mạng lưới cơ sở đào tạo và hoạt động dạy nghề cho lao động nông thôn vẫn còn nhiều bất cập. Một số trung tâm dạy nghề ở vùng sâu, vùng xa có cơ sở vật chất nhưng hoạt động theo “mô hình” 1 giám đốc, 1 kế toán, 1 bảo vệ mà… không có giáo viên dạy nghề.

Người dân TP chê học nghề

Kinh tế phát triển vào bậc nhất cả nước nhưng công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn của TP HCM vẫn bộc lộ nhiều hạn chế. Hiện số lao động có việc làm sau khi học nghề ở TP HCM vẫn không đạt 70%. Theo nhiều quận, huyện, từ đầu năm 2013 đến nay, việc vận động người dân tham gia học nghề gặp không ít khó khăn.

Phòng LĐ-TB-XH quận Gò Vấp cho biết qua khảo sát nhu cầu học nghề của 54 hộ trên địa bàn quận, sau khi địa phương kiên trì vận động thì chỉ có 3 người có ý định học nghề. Tình hình ở huyện Bình Chánh cũng không khá hơn. Mặc dù Phòng LĐ-TB-XH huyện đã kêu gọi một số lao động học nghề nhưng lúc thông báo nhập học thì người dân cho hay đã có việc làm rồi.

Ông Nguyễn Văn Ngọc, Phó trưởng Phòng LĐ-TB-XH quận Bình Thạnh, than thở rằng cán bộ của quận đã đến từng hộ để khảo sát nhu cầu học nghề, song gần như 289 hộ dân không mặn mà với vấn đề trên. “Chúng tôi xuống vận động người dân bất kể ngày đêm nhưng chỉ nhận được những cái lắc đầu từ chối” - ông Ngọc nói. Trong thời gian tới, quận Bình Thạnh sẽ khảo sát lại để tránh bỏ sót đối tượng có nhu cầu học nghề. Tuy nhiên, nếu vẫn không có người dân nào đăng ký học thì quận buộc phải làm văn bản xin… không tham gia chương trình.

TP HCM hiện có hơn 1,1 triệu lao động nông thôn; trong 3 năm qua, đã đào tạo nghề cho gần 45.000 người. Từ nay đến năm 2015, TP đặt mục tiêu đào tạo nghề cho trên 118.000 lao động nông thôn.

Chắc chắn có việc làm rồi mới đào tạo

Ông Đào Trọng Độ cho biết bằng 4 nhóm mô hình dạy nghề (dạy nghề nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, công nghiệp và đánh bắt xa bờ), hiện các địa phương trong cả nước đã hỗ trợ dạy nghề cho hơn 1,3 triệu lao động nông thôn. Ông góp ý: “Các địa phương phải nghiêm túc quán triệt nguyên tắc không tổ chức dạy và học khi chưa dự báo được nơi làm và mức thu nhập với việc làm sau khi học”. Ngoài ra, mô hình dạy nghề cần nhân rộng đến các đối tượng, như: người nghèo, người thuộc diện bị thu hồi đất, lao động nữ...

Thiếu hụt lao động lành nghề

Dạy nghề không hấp dẫn người học

Kết quả giám sát chỉ rõ mạng lưới cơ sở dạy nghề phát triển nhanh, đa dạng về loại hình, trình độ đào tạo và mô hình hoạt động, song phân bổ chưa hợp lý, cơ cấu nghề đào tạo còn bất cập, loại hình sở hữu của một số cơ sở dạy nghề chưa rõ ràng.

Công tác quy hoạch cơ sở dạy nghề chưa tính đến các cơ sở dạy nghề ngoài công lập chưa điều chỉnh hài hòa, hợp lý. Phần lớn tập trung ở các khu đô thị trong khi vùng nông thôn ít. Các nghề đặc thù, có độc hại rất ít người học dù nhu cầu thị trường lớn. Mặc dù khó khăn nhưng ngân sách Nhà nước dành cho GD-ĐT, trong đó có dạy nghề vẫn bảo đảm mức tăng chi hàng năm, năm sau cao hơn năm trước. Giai đoạn từ 2011-2013, ngân sách Nhà nước dành cho dạy nghề và giải quyết việc làm là gần 9.300 tỷ đồng, tăng trên 42% so với giai đoạn 3 năm trước đó. Ngoài ra còn một số bổ sung từ các nguồn khác. Nguồn huy động từ xã hội hóa cho dạy nghề đạt khoảng 40% so với kinh phí Nhà nước cũng đã góp phần thu hút khoảng 30% học sinh vào cơ sở dạy nghề ngoài công lập.

Kết quả giám sát cũng cho rằng, cơ sở vật vất, trang thiết bi dạy nghề được cải thiện, nâng cấp từng bước theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa. Tuy nhiên, dù ngân sách nhà nước đầu tư cho dạy nghề tăng nhưng vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển dạy nghề hiện nay (mới đạt gần 8% trong tổng chi 20% ngân sách nhà nước cho lĩnh vực GD-ĐT giai đoạn 2007-2011). Xã hội hóa dạy nghề cũng đang gặp khó khăn.

Trình độ của đội ngũ giáo viên còn hạn chế, chưa được chuẩn hóa. Chương trình dạy nghề chậm đổi mới, lạc hậu so với tiến bộ KH-CN. Đặc biệt, một trong những lý do không hấp dẫn người học nghề là do việc tổ chức liên thông đào tạo giữa các trình độ dạy nghề, chương trình đào tạo nghề với các trình độ đào tạo và chương trình đào tạo chuyên nghiệp thuộc hệ thống giáo dục đại học chuyên nghiệp còn nhiều bất cập.

Chỉ có 8% cơ sở dạy nghề được kiểm định

Theo kết quả giám sát, nhìn chung, chất lượng dạy nghề được cải thiện nhưng chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường. Kỹ năng nghề, năng lực nghề nghiệp của lao động Việt Nam vẫn còn khoảng cách lớn so với các nước phát triển trong khu vực và thế giới, chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường lao động về tay nghề, các kỹ năng mềm như tác phong công nghiệp, khả năng làm việc theo nhóm.

Vấn đề kiểm định chất lượng dạy nghề, kiểm tra đánh giá về kỹ năng nghề còn hạn chế. Mới chỉ có trên 8% cơ sở dạy nghề được kiểm định. Việc gắn kết cơ dạy nghề và doanh nghiệp còn mang nặng tính hình thức, chưa hiệu quả. Chế độ, chính sách đối với người học nghề đã được cải thiện song vẫn còn tồn tại nhiều bất cập. Chưa có chế độ trả lương, đãi ngộ cho đội ngũ lao động có trình độ kỹ thuật, tay nghề cao. Việc tôn vinh lao động giỏi, thợ lành nghề có nhiều cống hiến chưa thỏa đáng. Chưa có chính sách đặc thù về học phí và học bổng thu hút đối với học sinh trường nghề. Chưa có chính sách để đưa học sinh học nghề học những nghề công nghệ mới, công nghệ cao mà trong nước chưa có điều kiện đào tạo. Đặc biệt, quản lý nhà nước về dạy nghề còn chồng chéo, hiệu quả thấp.

Từ thực tế đó, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh thiếu niên và Nhi đồng kiến nghị sửa đổi, bổ sung Luật Dạy nghề để khẳng định vị trí của hoạt động dạy nghề, đặc biệt là nghề dạy sửa chữa điện thoại. Có chính sách đầu tư và phát triển dạy nghề hợp lý, ưu tiên đầu tư cho các trường nghề trọng điểm; có chính sách khuyến khích xã hội hóa với những ngành nghề phổ thông đáp ứng nhu cầu của xã hội. Xây dựng cơ chế Nhà nước đặt hàng với các cơ sở dạy nghề. Có chính sách cụ thể để phân luồng học sinh sau THCS và THPT vào học nghề. Ủy ban cũng đề xuất quy định bắt buộc DN chỉ được sử dụng lao động qua đào tạo nghề đối với những nghề bắt buộc phải qua đào tạo hoặc yêu cầu phải sử dụng một tỷ lệ nhất định lao động có chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia ở một số ngành nghề, lĩnh vực hoạt động.

Ngoài ra, về chính sách đối với người học nghề, Ủy ban đề xuất bổ sung quy định về chức danh nghề nghiệp đối với người tốt nghiệp các trường nghề, trên cơ sở đó có quy định về thang bảng lương riêng đối với người tốt nghiệp các trình độ dạy nghề. Bổ sung quy định về chính sách ưu tiên, ưu đãi về học phí, học bổng thu hút đối với học viên các nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và các nghề mũi nhọn cần thiết nhưng khó tuyển sinh; có chính sách học bổng đào tạo ở nước ngoài đối với các ngành công nghệ mới, ngành công nghệ cao mà trong nước chưa đào tạo được. Bổ sung quy định về miễn giảm học phí, hỗ trợ kinh phí đào tạo cho người học nghề thuộc diện chính sách, đặc biệt là học sinh tốt nghiệp THCS vào học nghề để thu hút học sinh.

Tìm tương lai ở trường nghề

Sau mỗi kỳ tuyển sinh ĐH-CĐ, dường như tâm lý “phải vào được đại học” vẫn đang đè nặng lên nhiều thí sinh. Tuy nhiên, đã có nhiều bạn trẻ khác mạnh dạn chọn con đường mới: Học nghề.
Chắp nối cung - cầu
Ông Hoàng Bá Quyền – Giám đốc Trung tâm Dạy nghề Hoàng Phương (TPHCM) cho biết, dạy nghề cho lao động nông thôn, đặc biệt là đối tượng thanh niên cần xác định mục tiêu chính đó là nhu cầu học và giải quyết việc làm sau học nghề. “Nhu cầu học nghề của thanh niên nông thôn hiện rất lớn, đặc biệt là nghề dạy sửa chữa điện thoại, các em luôn xác định đi học để có nghề chứ không phải để lấy bằng cấp. Do vậy, trường nghề là cánh cửa mới cho thanh niên lựa chọn”- ông Quyền chia sẻ.
Tuy nhiên, học nghề phải gắn với việc làm mới có thể thực sự thu hút học viên và xu thế tất yếu hiện nay là các trung tâm dạy nghề, trường nghề thường liên kết chặt chẽ với các doanh nghiệp để sau khi các em ra trường có việc làm ổn định. Chẳng hạn, Trung tâm Dạy nghề Thanh Xuân liên kết với Trung tâm Kỹ thuật xe máy Hà Nội để tạo nơi thực tập, làm việc cho học viên sửa chữa xe máy. Ông Phạm Đình Hùng - Giám đốc Trung tâm Kỹ thuật xe máy Hà Nội chia sẻ: “Người làm nghề như chúng tôi rất cần những lao động có tay nghề bài bản, chuyên nghiệp. Vì vậy, việc liên kết với các trung tâm dạy nghề đang là hướng đi của chúng tôi để đảm bảo có nguồn lao động tốt”.
Hình ảnh Tìm tương lai ở trường nghề số 1
Học viên Trung tâm Dạy nghề Phương Nam trong giờ thực hành
Hoàng Trung Kiên- kỹ thuật viên sửa chữa xe máy tại Trung tâm Kỹ thuật xe máy Hà Nội chia sẻ: “Trước em theo học nghề
Lập hợp tác xã sau học nghề
Lập hợp tác xã sau học nghề
Nông dân Văn Giang học nghề..
Nông dân Văn Giang học nghề..
Tìm hiểu cơ hội học nghề để tạo lập cuộc sống
Tìm hiểu cơ hội học nghề để tạo lập cuộc sống
Đang giao lưu trực tuyến về cơ hội học nghề tạo lập cuộc sống
Đang giao lưu trực tuyến về cơ hội học nghề tạo lập cuộc sống
Hình ảnh Tìm tương lai ở trường nghề số 2 NÊN ĐỌC ngắn hạn tại Trung tâm Dạy nghề Thanh Xuân, kết thúc khóa học, em được trung tâm giới thiệu làm việc tại đây. Vừa làm vừa học hỏi nâng cao tay nghề. Đến nay em đã có mức lương 10 triệu đồng/tháng”.
Với các học sinh thuộc diện gia đình chính sách, được hỗ trợ theo Quyết định 1956, một số trung tâm dạy nghề dân lập cũng có các hỗ trợ đặc biệt. Học viên Nguyễn Khánh Hoàn (Cẩm Khê, Phú Thọ) thuộc diện hộ nghèo, đang theo nghề điện dân dụng tại Trung tâm Dạy nghề Phương Nam (Hà Nội) bộc bạch: “Bọn em được miễn giảm 10% học phí, chu cấp chỗ ăn ở và điều kiện sinh hoạt, nên rất yên tâm học tập”.
Bỏ tâm lý khoa cử
Bà Nguyễn Thị Hằng – Chủ tịch Hội Dạy nghề Việt Nam nhận định, học trường nghề là một lựa chọn “đường gần, dễ đi” để có một ngành học phù hợp với khả năng của nhiều học sinh sau tốt nghiệp THCS hay THPT. Hiện ở các trường nghề cũng tiến hành việc đa dạng hóa ngành nghề với nhiều hình thức đào tạo. Nghề phổ biến nhất là sửa chữa ô tô, xe máy, điện dân dụng, điện thoại, cắt may…, học viên được đào tạo tại chỗ hoặc đưa tới các doanh nghiệp thực tập trực tiếp.
Ông Vũ Phương Nam - Giám đốc Trung tâm Dạy nghề Phương Nam cho biết: “Mặc dù đã đa dạng hóa trường nghề, đa dạng hóa hình thức học tập, nhưng nhiều thanh niên vẫn không mặn mà học nghề. Cái mác “đại học” đã làm lệch lạc suy nghĩ về con đường nghề nghiệp của nhiều học sinh”.
Tuy nhiên, khi bước chân vào các trung tâm dạy nghề, nhiều học viên vẫn còn… ngại ngần. Học viên Lương Văn Cầu (Cư Yang, Eakar – Đăk Lăk), theo học tại Trung tâm Dạy nghề Phương Nam chia sẻ: “Gia đình em khó khăn, bố ốm nặng… thấy bạn bè đi thi ĐH, em cũng muốn đi thi. Nhưng sau em nghĩ, học đại học mà không tới nơi tới chốn thì cũng thất nghiệp, trong khi đi học nghề em có việc làm ngay và còn nhiều cơ hội học hành khác”.
Bà Nguyễn Thị Hằng chia sẻ, từ xưa tới nay, các trường nghề, trung tâm dạy nghề vướng phải một rào cản bởi tâm lý coi trọng bằng cấp của đại đa số phụ huynh, học sinh. Trong khi đó, các doanh nghiệp cần tuyển dụng đội ngũ có tay nghề chuyên nghiệp là rất lớn. Trong bối cảnh kinh tế khó khăn, các bậc phụ huynh cũng nên định hướng lại để giúp con em học đúng ngành nghề phù hợp. “Mục tiêu hợp lý nhất là phân luồng được 30% học sinh THCS vào học nghề, 50 – 60% học sinh THPT học nghề”- bà Hằng nói.

Hãy làm thợ giỏi, đừng làm thầy kém

Đại học là mơ ước của tất cả mọi người nhưng đó không phải là con đường duy nhất để đi đến thành công. Điều đó ai cũng hiểu, cũng nghe nhiều nhưng không phải ai cũng dám nhìn nhận thẳng thắn năng lực bản thân và đủ dũng cảm để chọn lựa một lối đi riêng.
Giúp con trẻ tránh xa bạo...
Giúp con trẻ tránh xa bạo...
50 từ bị cấm trong chốn học..
50 từ bị cấm trong chốn học..
Vinamilk đem niềm vui uống...
Vinamilk đem niềm vui uống...
Hình ảnh Hãy làm thợ giỏi, đừng làm thầy kém số 1 NÊN ĐỌC
Muôn thuở chuyện thợ - thầy
Phần lớn chúng ta chỉ chọn học cao đẳng, trung cấp, đặc biệt là học nghề khi cánh cổng đại học đã hoàn toàn đóng lại. Vì thế, sự chọn lựa này được đặt trong hoàn cảnh “bất đắc dĩ” thay vì là một định hướng chủ động. Tâm lý “phải vào bằng được đại học” xuất phát từ quan niệm một chiều về chuyện “thầy - thợ”, xem trọng những người học cao, làm lãnh đạo mà quên đi vai trò hết sức quan trọng của những người “làm thợ”.
Cùng với tốc độ gia tăng trường đại học và bùng nổ các hình thức từ đại học tại chức đến đào tạo từ xa, học online cho người bận rộn, vấn nạn “thiếu thợ” lại càng trở nên trầm trọng. Phải chăng vầng hào quang từ chiếc cổng đại học quá lớn, đến nỗi không ít bạn phải cố bám víu vào một ngành học mà mình không hề yêu thích, miễn là trình độ đại học để rồi loay hoay tìm việc trong thất vọng khi ra trường vì đã đầu tư hời hợt cho quá trình học tập, cho chính sự nghiệp của mình.
Thiếu thợ nhưng có thừa thầy?
Với trình độ, hiểu biết và khả năng dẫn dắt tập thể, những người “làm thầy” rất xứng đáng được trân trọng. Tuy nhiên, chúng ta cũng không thể phủ nhận rằng chính những “người làm thợ” mới là bộ phận trực tiếp tạo ra của cải, vật chất cho xã hội. Nếu không có những “người thợ”, kế hoạch của các nhà lãnh đạo có lẽ sẽ phải nằm trên giấy rất lâu. Chuyện “thiếu thợ” trong những năm qua là một sự thật chưa tìm được lối ra. Tuy nhiên, với hiện trạng đại học mọc lên như nấm sau mưa, chạy đua tìm người học còn chất lượng đào tạo lại rất đáng bàn cãi khi số đông sinh viên ra trường không đáp ứng được yêu cầu công việc thì rõ ràng “thầy” cũng chẳng hề thừa.
Việc các cử nhân đại học hiện nay, sau khi tốt nghiệp lại quay ra học nghề cũng không phải hiếm. Lý do lớn nhất là do chương trình đào tạo cử nhân còn nặng về lý thuyết trong khi nhà tuyền dụng luôn đòi hỏi kỹ năng, kinh nghiệm thực tiễn và sự nhạy bén với công việc. Học nghề giúp người học tiếp cận và làm quen với công việc ngay từ đầu nên dễ dàng áp dụng vào thực tế hơn khi tham gia khóa dạy sửa chữa điện thoại ở Hoàng Phương.
Làm “thợ giỏi” với Hoàng Phương
 Hình ảnh Hãy làm thợ giỏi, đừng làm thầy kém số 2
Ông Nguyễn Tiến Dũng - Tổng cục trưởng Tổng cục dạy nghề (đứng thứ hai từ phải sang) - tham quan mô hình đào tạo tại trường cao đẳng nghề Hoàng Phương
Điểm lại những sự kiện học...
Điểm lại những sự kiện học...
Chương trình giáo dục nha...
Chương trình giáo dục nha...
Cùng Acnes tham gia chương...
Cùng Acnes tham gia chương...
Teen đối phó với bạo lực học...
Teen đối phó với bạo lực học...
Hình ảnh Hãy làm thợ giỏi, đừng làm thầy kém số 3 NÊN ĐỌC
Thế mạnh CNTT được trường áp dụng triệt để vào quá trình dạy - học lẫn thi cử. Không chỉ sử dụng chính công nghệ của doanh nghiệp để đào tạo, giúp sinh viên nhanh chóng làm quen công việc thực tế mà iSpace còn mời doanh nghiệp về giảng dạy và sát hạch chuyên môn lẫn kỹ năng nghề cho sinh viên tốt nghiệp. Phương pháp đào tạo thực hành - trải nghiệm - trực quan được xem là điểm nhấn của iSpace.
Theo đó, sinh viên trường được giảng dạy trên phương tiện, máy móc thật do doanh nghiệp cung cấp thay vì mô hình và được thao tác trực tiếp trên máy để nắm rõ bài học. Mỗi chương trình đào tạo tại trường đều được thiết kế với tối thiểu 500 giờ làm việc, phân bố đều trong mỗi học kỳ. Đây là cơ hội để sinh viên rèn luyện và tích lũy kinh nghiệm làm việc dưới sự hướng dẫn của chính doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, nhà trường còn định kỳ tổ chức các buổi hội thảo chuyên đề, tập huấn kỹ năng phỏng vấn, giao lưu với người nổi tiếng và doanh nhân thành đạt. Những hoạt động này hướng đến đào tạo sinh viên một cách toàn diện về cả chuyên môn lẫn kỹ năng mềm để có thể đáp ứng tốt yêu cầu của nhà tuyển dụng.
Nguyên tắc của một xã hội cân bằng là phải có cả thầy lẫn thợ. Mỗi thành phần đều có vai trò riêng và không thể thay thế. Nếu phải lựa chọn giữa việc làm một người thầy kém để rồi “bơi loạng choạng” giữa một xã hội đang phát triển và thay đổi từng ngày với việc làm một người thợ giỏi để nắm chắc sự nghiệp trong tầm tay, bạn sẽ chọn cách nào?